Ο Χίτλερ τα ξέρει όλα αυτά καλύτερα από τον καθένα

Ράιχ Βίλχελμ

Σε συζητήσεις με οπαδούς του εθνικοσοσιαλισμού, όταν γίνονταν λόγος για το ανεφάρμοστο του κόμματος, άκουγε κανείς συχνά την απάντηση: “Ο Χίτλερ τα ξέρει όλα αυτά καλύτερα από τον καθένα. Ο Χίτλερ θα τα καταφέρει οπωσδήποτε”

Εδώ εκφράζεται καθαρά η παιδική ανάγκη καταφυγής στην προστασία του πατέρα. Στην κοινωνική πραγματικότητα, αυτό ακριβώς το ομαδικό αίσθημα καταφυγής κι εμπιστοσύνης δίνει κατά ʽρχήν τη δύναμη στον δικτάτορα “να κατορθώσει το παν”.

Αυτή η συναισθηματική έξη των μαζών εμποδίζει την κοινωνική αυτοκυβέρνηση, δηλαδή την έλλογη ανεξαρτησία και συνεργασία. Η γνήσια δημοκρατία δεν μπορεί, μα ούτε και της επιτρέπεται να στηριχθεί στα αγελαία συναισθήματα.