Γιώργος Ρούσης: «Από κατάρα, η απελευθέρωση ζωντανής εργασίας μπορεί να μετατραπεί σε ευλογία».

Παναγιώτα Μπίτσικα Δημοσίευση 21.05.2018 | 16:50 Ο Γιώργος Ρούσης είναι ομότιμος καθηγητής Πολιτικής Θεωρίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο Το βιβλίο σας «Ο ελεύθερος χρόνος μέτρο του πλούτου» είναι σχετικά πρόσφατο – εκδόθηκε πέρυσι. Θεωρείτε ότι στις μέρες μας είναι τολμηρό (ή και ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί στρεβλά) το να μιλά κάποιος για το δικαίωμα στην «τεμπελιά»; Θα προτιμούσα να μη χρησιμοποιούμε τον όρο δικαίωμα στην τεμπελιά, αλλά το δικαίωμα στον ελεύθερο χρόνο που περιλαμβάνει και…

02 Ιουνίου 2019

«Έθνος που μόνο υπακούει δεν είναι ελεύθερο»

O σεβάσμιος Εντουάρντο Γκαλεάνο είναι ένας από τους πιο εμβληματικούς συγγραφείς της Λατινικής Αμερικής, σίγουρα ο πιο πολιτικός. Το 2009, στην 5η Σύνοδο των Αμερικανικών Κρατών, ο αριστερός ηγέτης της Βενεζουέλας Ούγκο Τσάβες δωρίζει μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες στον Μπαράκ Ομπάμα, τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, ένα βιβλίο: είναι το θρυλικό για τους Νοτιαμερικανούς «Ανοιχτές φλέβες της Λατινικής Αμερικής» του Ουρουγουανού Γκαλεάνο. Μέσα σε μία βραδιά γίνεται μπεστ σέλερ στις ΗΠΑ και…

10 Απριλίου 2019

«Ο μικροαστός δε θέλει μπλεξίματα, γι’ αυτό δε μπορεί να είναι ποτέ επαναστάτης, άρα παλικάρι

«Αυτοί οι τύποι, οι μικροαστοί, δε σκέφτονται ποτέ τους να αυτοκτονήσουν γιατί η ζωή τους ανήκει στο Θεό, αλλά στην ουσία, επειδή δεν αποφασίζουν ούτε για τη ζωή τους, ούτε για το θάνατό τους. Είναι αμνήμονες εκεί που τους συμφέρει, αλλά οραματιζόμενοι το μέλλον δε ζουν ποτέ ένα παρόν της προκοπής. Κάνουν μακροπρόθεσμα όνειρα που, κατά κανόνα, τα προφταίνει ο θάνατος. Χτίζουν ντουβάρια. Αγοράζουν οικοπεδάκια. Δεν ψάχνουν τσάντες, γιατί σπάνια ερωτεύονται και όπως όλοι οι βλάκες, ποτέ δε…

28 Φεβρουαρίου 2019

Adam Smith - Η Αόρατος Χειρ

Ο Adam Smith ο πατέρας της σύγχρονης οικονομικής σκέψης γεννήθηκε στις 5 Ιουνίου 1723 σε μια μικρή πόλη της Σκοτίας, το Κιρκάλντυ. Μετά τη φοίτηση του σε κλασικό σχολείο εγγράφεται το 1723 στο πανεπιστήμιο της Γλασκώβης. Διδάχτηκε ηθική και φιλοσοφία από τον γνωστό διανοούμενο της εποχής Χότσεσον ο οποίος και τον επηρέασε βαθύτατα. Το 1740 παίρνει υποτροφία για το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης όπου και παραμένει μέχρι το 1746 σπουδάζοντας ξένες γλώσσες και φιλολογία καθώς και φιλοσοφία. Το 1751…

07 Δεκεμβρίου 2018

NBA: Ένα σοσιαλιστικό πρωτάθλημα στην καρδιά του καπιταλισμού

Η πλειοψηφία του κόσμου, ακούγοντας τη λέξη Η.Π.Α. σκέφτονται μια χώρα στην οποία επικρατεί ο καπιταλισμός, οι ανισότητες και γενικότερα ο νόμος του ισχυρού. Σε γενικές γραμμές η αντίληψη αυτή δεν είναι πολύ μακριά από την πραγματικότητα. Στις Η.ΠΑ. ο εργασιακός χώρος είναι από τους πιο ανταγωνιστικούς παγκοσμίως (οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα δεν έχουν θεσμοθετημένη ετήσια άδεια με αποδοχές) και το ποσοστό ανισότητας μεταξύ πλουσίων και φτωχών είναι από τα μεγαλύτερα του αναπτυγμένου…

25 Νοεμβρίου 2018

Αποσπάσματα από δοκίμια του Τζορτζ Όργουελ

Να μαστέ λοιπόν εδώ, στρατιώτες ενός επαναστατικού στρατού, που υπερασπιζόμαστε τη δημοκρατία από την απειλή του φασισμού, δίνοντας μια μάχη για έναν σκοπό, και όμως, η καθημερινότητα μας είναι εξίσου άθλια και εξευτελιστική όσο και αν ήμασταν στη φυλακή, ή στον στρατό της αστικής τάξης. Συχνά τείνουμε να ξεχνάμε πως ο στρατιώτης που μάχεται στην πρώτη γραμμή του μετώπου είναι τόσο πεινασμένος, ή φοβισμένος, ή ξυλιασμένος από το κρύο, ή πάνω από όλα τόσο κουρασμένος ώστε με τον καιρό δε δίνει…

01 Ιουνίου 2018

Η μπαλάντα του κυρ Μέντιου

Η μπαλάντα του κυρ Μέντιου - 1980 Δὲ λυγᾶνε τὰ ξεράδια καὶ πονᾶνε τὰ ρημάδια! Κούτσα μία καὶ κούτσα δυὸ τῆς ζωῆς τὸ ρημαδιό! Μεροδούλι, ξενοδούλι! Δέρναν οὗλοι: ἀφέντες, δοῦλοι, οὗλοι: δοῦλοι, ἀφεντικὸ καὶ μ᾿ ἀφήναν νηστικό. Τὰ παιδιά, τὰ καλοπαίδια, παραβγαίνανε στὴν παίδεια μὲ κοτρόνια στὰ ψαχνά, φοῦχτες μῦγα στ᾿ ἀχαμνά! Ἀνωχώρι, Κατωχώρι, ἀνηφόρι, κατηφόρι, καὶ μὲ κάμα καὶ βροχή, ὥσπου μοῦ ῾βγαινε ἡ ψυχή. Εἴκοσι χρονῶ γομάρι σήκωσα ὅλο τὸ νταμάρι κι᾿ ἔχτισα, στὴν…

31 Μαϊου 2018

Νερό: Όπου ιδιωτικοποιείται, αποϊδιωτικοποιείται – Η διεθνής εμπειρία

Ένα μοντέλο που έχει εφαρμοστεί, έχει δοκιμαστεί και έχει αποτύχει. Τα διεθνή παραδείγματα είναι δεκάδες. Κάθε προσπάθεια, είτε απαντάται στην Ευρώπη είτε στη Βόρεια και Νότια Αμερική, έφερε αύξηση των τιμολογίων του νερού, πτώση της ποιότητάς του και των σχετικών υπηρεσιών, τεράστια κέρδη για τους ιδιώτες. Οι ιδιωτικοποιήσεις αυτές δεν λειτουργούν προς το συμφέρον των λαών, άρα, μοιραία, δεν «περπατάνε». Μετά από κάποια χρόνια, έρχεται η αποϊδιωτικοποίηση. Την τελευταία 15ετία και μόνο στην…

05 Μαϊου 2017

Οι έξι αλήθειες του Ηράκλειτου που θα σας απελευθερώσουν

«Εξερεύνησα τον εαυτό μου», λέει ο Ηράκλειτος, ο οποίος δεν υπήρξε μαθητής κανενός. Αναζήτησε την αλήθεια για τη ζωή βαθιά μέσα στο μυαλό του, εξέτασε προσεκτικά τα δεδομένα που του έδωσαν οι πέντε αισθήσεις του και κατέγραψε τις διαπιστώσεις του, με τον δικό του ιδιαίτερο τρόπο που δεν θυμίζει κανέναν άλλον. 1. «Ο αυτοέλεγχος είναι η σημαντικότερη αρετή και σοφία είναι να λέει κάποιος την αλήθεια και να ενεργεί σύμφωνα με τη φύση, αφού αποκτήσει βαθιά γνώση γι’ αυτήν» «Ποια είναι η θέση μου…

21 Μάρτίου 2017

Φαντασία, ma non troppo…

Με το σημερινό ποστ θα στενοχωρηθούμε λίγο, το ξέρω. Θα το γράψω όμως γιατί δεν είναι σωστό να κρατάμε κάποια πράγματα μέσα μας. Κυκλοφορεί ξανά στα “μέσα” μια διάλεξη του γνωστού και αγαπημένου Ευγένιου Τριβιζά από ένα TEDx του 2013 (για τη σαχλαμάρα που λέγεται TED ελπίζω κάποια στιγμή να βρω χρόνο να βγάλω εδώ μέσα όση χολή της αρμόζει, αλλά όχι τώρα). Σ’αυτή του τη διάλεξη, ο Τριβιζάς μιλά για τις αρετές της φαντασίας και την κακή σχέση της εκπαίδευσης μ’αυτήν. Η διάλεξη δυστυχώς είναι…

21 Μάρτίου 2017

Robocop: ο «μπάτσος» του νεοφιλελευθερισμού

Όταν κυκλοφόρησε, πριν από 30 χρόνια, χαρακτηρίστηκε σαν ακόμη μια χολιγουντιανή φούσκα. Φέτος, που ο αμερικανικός κινηματογράφος ζει στους απελπιστικά ξενέρωτους ρυθμούς τού «La La Land», το Robocop φαντάζει σαν ένα εγχειρίδιο μαρξιστικής ανάλυσης για τα δεινά που επιφέρει ο νεοφιλελευθερισμός. «Δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να πραγματοποιήσεις μια κλοπή παρά μέσω της ιδιωτικής επιχειρηματικότητας». Η φράση θα μπορούσε κάλλιστα να αποδοθεί στον ΜακΧίθ, από την «Οπερα της Πεντάρας» του Μπέρτολτ…

26 Φεβρουαρίου 2017

Ραφαηλίδης: Η Κούβα, ο Κάστρο και ο Τσε

( Βασἰλης Ραφαηλίδης -Ἡ μεγάλη περιπέτεια τοῦ μαρξισμοῦ σελ. 535 -547) Τό κράτος τῆς Κούβας, ἴσο περίπου σέ ἔκταση καί πληθυσμό μέ τήν Ἑλλάδα, εἶναι ἕνα σύμπλεγμα 3.715 νησιῶν. Τό μεγαλύτερο ἀπ’ αὐτά θά δώσει τό ὄνομά του στήν πατρίδα τοῦ Ξαβιέ Κούγκατ, τοῦ Φιντέλ Κάστρο καί μιᾶς ἰθαγενοῦς φυλῆς πού θά γίνει διεθνῶς γνωστὴ μέ το ἱσπανικό, συμβατικό ὄνομα Σιμπονέ ἀπό τότε πού ὁ Κούγκατ, ὁ βασιλιάς τῆς κόνγκας καί τῆς ρούμπας, θά γράψει τήν περίφημη ρούμπα «Σιμπονέ», μιά χαρούμενη μουσικὴ πού…

04 Δεκεμβρίου 2016

Οι εργαζόμενοι θα αποζημιώνουν τους εργοδότες για εργατικά ατυχήματα!

Αλλάζει άρδην ο χάρτης των δικαιωμάτων που απολαμβάνουν εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος, με δύο αποφάσεις-βόμβα του Αρείου Πάγου που ανατρέπουν πολλά από τα έως σήμερα νομικά κεκτημένα των ιδιωτικών υπαλλήλων. Πλέον η ζυγαριά της Δικαιοσύνης γέρνει επικίνδυνα κατά των εργαζομένων, καθώς η σχετική νομολογία των δικαστηρίων που μέχρι τώρα τους προστάτευε σε περιπτώσεις εργατικών ατυχημάτων, σκληραίνει επικίνδυνα με τη βούλα του Αρείου Πάγου. Και αυτό γιατί για…

01 Δεκεμβρίου 2016

Λένε πως η Τέχνη δεν κάνει πολιτική

Aυτός ο μύθος της αντιδραστικής διανόησης, πως η Τέχνη δεν κάνει πολιτική, θα έπρεπε να είχε διαλυθεί. Και όμως την ξαναλένε κάθε τόσο οι ενδιαφερόμενοι. Αλλά και το να λες μονάχα, η τέχνη δεν κάνει πολιτική, είναι και αυτό πολιτική. Γενικά, δεν υπάρχει κανένα φανέρωμα του κοινωνικού εποικοδομήματος που να μην είναι πολιτικά (κοινωνικά) καθορισμένο. Θρησκεία, ηθική, Δίκαιο, Επιστήμη, Φιλοσοφία και Τέχνη είναι δημιουργήματα πολιτικής και την πολιτική (τον κοινωνικό αγώνα) εξυπηρετούν. Το να λες,…

29 Νοεμβρίου 2016

Για τον Κάστρο

Οι εχθροί του λένε ότι ήταν ένας μονάρχης δίχως στέμμα και πως δεν ξεχώριζε τη συμφωνία από την ομοφωνία. Σε αυτό οι εχθροί του έχουν δίκιο. Οι εχθροί του λένε ότι, αν ο Ναπολέων διέθετε μια εφημερίδα όπως η Γκράνμα, κανένας Γάλλος δε θα είχε πληροφορηθεί την πανωλεθρία στο Βατερλό. Σε αυτό οι εχθροί του έχουν δίκιο. Οι εχθροί του λένε πως άσκησε την εξουσία του μιλώντας πολύ και ακούγοντας λίγο, γιατί είχε συνηθίσει περισσότερο στον ήχο της φωνής του παρά σε άλλες φωνές. Σε αυτό οι εχθροί…

27 Νοεμβρίου 2016

Ηλιας του 16ου. Παραβατικότητα, μικρομεσαιοι, αστυνομικοί.

Όλη η Ελλάδα έχει δει τον Ηλία του 16ου καμιά δεκαριά φορές, στην αριστουργηματική πρώτη έκδοση. Θα αναλύσουμε γιατί η ταινία αυτή, ενώ σε μια πρώτη ανάγνωση είναι μια τρομερή φαρσοκωμωδία, ανεπανάληπτων πρωταγωνιστών, αν την κοιτάξουμε πιο προσεκτικά, θα δούμε μια ριζική, οξεία ματιά πάνω στα φαινόμενα που μας απασχολούν Πως αναπτύσσεται η παραβατικότητα; Τι είναι οι εκάστοτε μεσαίοι; Τι ρόλο παίζει η καταστολή; Το στόρυ σε όλους γνωστό. Η φτώχεια της μετεμφυλιακής Ελλάδας, του Καραμανλή…

25 Νοεμβρίου 2016

Έχουμε “σκιώδη” εκπαίδευση τα Φροντιστήρια

Ο διδακτικός ρόλος (του σχολείου) έχει αντιπρόσωπο τη “σκιώδη” εκπαίδευση της χώρας, τα Φροντιστήρια. Αυτό ανέφερε εγγράφως, στα κλιμάκια των θεσμών ο υπουργός Παιδείας Κώστας Γαβρόγλου, ενώ σημειώνει τα εξής: Α. Και η γνώση που μεταδίδεται σε αυτά έχει ένα περαιτέρω καταστροφικό ρόλο στην εκπαιδευτική διαδικασία. Β. Οι επιπτώσεις αυτής της καταστροφής φτάνουν και τα ανώτατα επίπεδα των εκπαιδευτικών βαθμίδων, ενώ το πρόβλημα δεν είναι μόνο εκπαιδευτικό αλλά και κοινωνικό. Γ. Η…

20 Νοεμβρίου 2016

Μπρος σχολική αυτονομία και πίσω ρέμα

Το κείμενο που ακολουθεί είναι απόσπασμα από ερευνητική εργασία που αφορά τη μελέτη λειτουργίας δύο σχολείων της Σουηδίας.Στην παρούσα δημοσίευση παρουσιάζονται συνοπτικά τα αποτελέσματα μόνο από το ένα σχολείο. Τα δημόσια ή ανεξάρτητα σχολεία (ιδιωτικά) του εκπαιδευτικού συστήματος της Σουηδίας χαίρουν μορφές διοικητικής, παιδαγωγικής και οικονομικής αυτονομίας. Για παράδειγμα στο κάθε σχολείο και για κάθε εγγεγραμμένο/φοιτώντα μαθητή παρέχεται ένα σταθερό ποσό, κάτι που εντείνει τον…

20 Νοεμβρίου 2016

What to Do About Trump?

My grandfather Siegfried was not a sophisticated man. When he bought a car—always the same car, a blue Peugeot 305, replaced every few years with a newer model of the same exact make—he kept the seats covered in plastic to keep them eternally clean. When you asked him for an apple, he’d hold the fruit in his hand and rotate it like a tiny globe, peeling it with his pocketknife and making sure to remove only the skin and none of the flesh. When I ran away, as a child of 6 or 7, to explore a park…

15 Νοεμβρίου 2016

Είσαι εργάτης σε ένα εργοστάσιο της Νεμπράσκα...

(Σκέψου λίγο, σκέψου.) Είσαι εργάτης σε ένα εργοστάσιο της Νεμπράσκα, δεν έχεις πάει κολλέγιο και Πανεπιστήμιο, ο πατέρας σου ήταν αγρότης, έχασε τη γη σας επειδή δε μπορούσε να πληρώσει το δάνειο στη τράπεζα, δεν ξέρεις από Χόλυγουντ, δεν έχεις πάει ποτέ και ούτε θα πας στη Ν.Υ, ζεις κουτσά στραβά, η γυναίκα σου δουλεύει σε φαστ φουντ, 12 ώρες ορθοστασία, έχεις πάρει ένα παλιόσπιτο με δάνειο, έχεις και μια μικρή ασφάλεια υγείας για σένα και τα 2 παιδιά σου, κουτσά στραβά τα…

11 Νοεμβρίου 2016